Vegan ve Vejetaryen Ürünler Listesi: Diyetisyen Gözünden İnceleme

Merhaba, ben Diyetisyen Nadide. Son yıllarda bitkisel beslenmeye yani vegan ve vejetaryen ürünler için duyulan ilgi giderek hız kazanıyor. Gerek etik kaygılar gerekse sağlık açısından kaygılar nedeni ile pek çok kişinin beslenmesi daha bitkisel ağırlıklı hale geliyor. Ancak bu durum her ne kadar sağlıklı görünse de aslında bitkisel bazlı beslenmenin zorlukları bulunuyor. 

İncelememize geçmeden önce belirtmeliyim ki merak ettiğiniz tüm soruları bu yazımızın sonunda cevaplıyor olacağım. Bu inceleme yazımızda ismini sıklıkla duyduğumuz vegan ve vejetaryen ürünlere sahip markaları ele alacağız. Her zaman olduğu gibi bu yazımızda da objektif bir değerlendirme sağlamaya çalışacağım. 

İnceleme Yaparken Nelere Dikkat Etmeliyiz?

1. İçerik İncelenmeli: Besin değerlerinin yer aldığı etiketleri mutlaka okumalıyız. Burada özellikle her ürünün içindekiler kısmına dikkat etmelisiniz. Bazen ürünlerin etiketinde “vegan” veya “vejetaryen” ibaresi yer alsa da içinde eser miktarda hayvansal kaynaklı bir madde görebiliyoruz. 
2. Kullanım Kolaylığı: Özellikle bazı vegan ürünleri mutfakta nasıl ve nerede kullanabileceğimiz konusunda kafa karışıklığı yaşayabiliyoruz. Bu nedenle direkt ürünü satın alıp geçmeyin. Öncesinde mutlaka değerlendirin. 
3. Değerlendirmeler: Bir ürünü markette veya internette görünce inceleme sağlıyor olabilirsiniz. Ancak bu tek başına yeterli bir inceleme değildir. Daha önce bu ürünü kullanan diğer kullanıcıların da neler dediğine mutlaka bakmalısınız. Bu sayede bir hayal kırıklığı yaşamanın önüne geçebilirsiniz. 
4. Fiyatlandırma: Açıkçası ülkemizde azınlıkta bulunan vegan ve vejetaryen beslenme tarzı nedeni ile bu pazarda bazı ürünler gerektiğinden daha yüksek fiyata satılabiliyor. Buna özellikle dikkat edebilmek için başka markaları (ancak güvenilir olduğundan emin olduğunuz) da değerlendirmekte fayda vardır. 
5. Stok Durumu: Diyelim ki bir peynir markasını denemek istiyorsunuz. Ancak bu peynir markasının stoklarını bulmakta devamlı zorluk yaşayacaksanız bu peyniri en başında denemeniz biraz gereksiz olabilir. Çünkü zaten çok fazla seçenek olmayan bu alanda bir de beslenme düzeninizi bozmamalısınız. 

Bu incelemeleri yaparak yeni ürünleri dilediğiniz gibi değerlendirebilirsiniz. Ben de sizler için incelediğim bu markaları sizlerle paylaşıyorum. Özellikle yukarıdaki kriterleri baz alarak bu sıralamayı yaptığımı belirtmeliyim. 

Vegan ve Vejetaryen Ürün Karşılaştırma Tablosu

Marka Adı	Ana Ürünü	Fiyat Aralığı (TL)	Sağladığı Fayda
Veggy	Vegan köfte, sucuk, tofu	200 – 1.000+	Vegan beslenmesinde besin çeşitliliği ve protein desteği
Fomilk	Bitkisel süt ve ürünleri	90 – 2.000+	Özellikle süt ürünlerinde sağlıklı alternatif
Züber	Bar ve atıştırmalık	90 – 1.000+	Temiz içeriği ve kolay bulunabilirliği ile erişmek kolay
Fellas	Granola, bar vb.	90 – 2.000+	Temiz ve güvenilir içerik
Naturiga	Besin mayası, toz karışımlar ve granola	80 – 1.000+	Besin çeşitliliğinin yanı sıra takviye de sağlar
Fropie	Ezmeler, granola ve barlar	40 – 1.000+	Temiz ve güvenilir içerik. Aynı zamanda kolay bulunabilir
Alpro	Bitkisel süt	100 – 2.000+	Kolay bulunabilir
Rawsome	Bar ve granola	80 – 800+	Temiz içerik ve lezzetli alternatif
TheLifeCo	Toz karışımlar	120 – 12.000+	Besin desteği sağlar
Rice Up	Pirinç patlağı ve granola	80 – 600+	Özellikle ekmek alternatifi ve besin çeşitliliği

1.Veggy

• Ürünlerinin Genel İçeriği
  • Ürünleri %100 vegandır. 
  • Ancak ürünlerinin içerisinde yer almasa da eser miktarda gluten, soya ve hardal bulunabiliyor. 
  • Bu özellikle Çölyak hastaları veya alerjisi olanlar için kritik bir uyarıdır. 
• Kullanıcı Değerlendirmeleri
  • E-ticaret sitelerinde genel olarak yüksek bir puana sahiptir. Yani kullananlar tarafından beğenilen ürünlere sahiptir. 
  • Özellikle pratik hazırlanabilmesi, kullananların en beğendiği özelliklerindendir. 

Avantajlar	Dezavantajlar
Geniş bir ürün yelpazesine sahiptir. Vegan sucuktan vegan peynire kadar ürün bulunuyor.	Bazı ürünlerin fiyatı oldukça yüksek gelebiliyor.
Özellikle hayvansal protein alternatifi açısından güçlü değerlere sahip ürünleri bulunuyor.	Baharat ve tuz oranları herkesin damak tadına hitap etmeyebiliyor.
Büyük marketlerde (Metro, File gibi) ve online platformlarda kolaylıkla bulunabiliyor.
Ürünleri genel olarak kolayca hazırlanabilir halde satılıyor.

2.Fomilk 

• Ürünlerin Genel İçeriği
  • Ürünleri %100 vegan içeriğe sahiptir. 
  • Genel olarak glutensiz ürünler de sunuyorlar. 
  • Ürün içeriklerinde katkı maddesi ve kimyasal maddeler bulunabiliyor.
• Kullanıcı Değerlendirmeleri
  • Özellikle internet satışlarındaki yorumlarda ürünleri deneyenler memnun kalıyor. 
  • Bazı kullananlar, ürünlerin tatlarının garip geldiğini de belirtebiliyor. 
  • Bu noktada damak tadı herkes için farklı olabiliyor. 

Avantajlar	Dezavantajlar
Yerli üretim olduğu için ithal markalara göre daha uygun fiyat dönemleri yakalanabiliyor.	Bazı tüketiciler tat ve dokuyu çok yapay bulabiliyor.
Ürün yelpazesi giderek genişliyor.	Bazı marketlerde stok sıkıntısı yaşanabilir.
Kahvaltıda, kahvelerinizde veya tatlı/pasta tariflerinde rahatça kullanılabilir.

3.Züber

• Genel Ürün İçerikleri
  • Ürün içerikleri neredeyse hiç katkı maddesi içermiyor. 
  • Temiz ve doğal maddeler ile içerikleri genel anlamda temizdir.
  • Ürünlerin içerisinde ek şeker genel olarak bulunmaz. Ancak şeker hastaları veya insülin direnci yüksek olanların özellikle kontrol etmesi gerekiyor. 
  • Her ürünü vegan değildir. Özellikle içerikleri kontrol etmeniz gerekebilir.
• Kullanıcı Değerlendirmeleri
  • Çeşidine göre değişse de genel olarak ürünlerinin tatlarından memnun kalınıyor.
  • Aynı zamanda kolay ulaşılabilir olması da tüketicilerin memnun kaldığı diğer değerlendirmesidir.
  • Pratik bir şekilde ara öğünlerde tüketilebilir. Aynı zamanda fıstık ezmesi gibi ezmeleri de kolay bir şekilde saklanarak tüketilebilir.

Avantajlar	Dezavantajlar
Tüketicilerin de en memnun kaldığı nokta olan kolay bulunabilir olması Züber’in en büyük avantajlarındandır. Özellikle kafelerde ve birçok markette bulunur.	Yukarıda da belirttiğim gibi çeşidine göre değişiklik gösterse de bazı bar çeşitleri her damak tadına hitap etmeyebilir.
Veganlara özel üretilmese veya üzerinde vegan ibaresi bulunmasa da aslında pek çok ürünü vegan beslenmede kullanıma uygundur. Özellikle barları ve ezmelerini gönül rahatlığı ile tüketebilirsiniz.	Veganlara özgü üretim yapmadıkları için satın almadan önce içerik okumakta fayda vardır.
Genellikle ağırlık yönetimi zamanlarında da ara öğün olarak rahatlıkla tüketebilir.	Bazı ürünlerinin fiyatları pahalı olabilir.

4.Fellas

• Genel Ürün İçerikleri
  • Benim de bayılarak tükettiğim ürün çeşitliliğine sahip bir markadır. Özellikle granolalarını buradan sizlere öneriyorum.
  • İçerik olarak piyasada bulunan kategorisinde tek geçebileceğim bir markadır. 
  • Tertemiz içerikleri ile dikkat çeker. 
  • Her ürünü vegan beslenmesine uygun olmayabilir. İçerik kontrolü sağlamakta fayda vardır.
• Kullanıcı Değerlendirmeleri
  • Genellikle ürünlerinin tatları beğeniliyor.
  • Yapay katkı maddeleri genel olarak yer almadığından dolayı bazı kullanıcılar da ürünlerin tatlarını beğenmeyebilir.
  • Züber barlarına kıyasla tüketiciler Fellas’ın barlarını daha sert ve tatsız bulduklarını belirtiyorlar. Ancak bu durum damak zevklerine ve ürün çeşidine göre değişiklik gösterebilir. 
  • Genellikle ürünleri pahalı bulunuyor.

Avantajlar	Dezavantajlar
Piyasada ve özellikle bu kategoride temiz içerikli ürünler bulabilmek giderek zorlaşırken Fellas’ın son derece temiz bir içeriği vardır.	Her ne kadar sağlıklı bir kategoride yer alsa da tüketim miktarına dikkat etmek gerekiyor.
Genel olarak ürünlerinde hiçbir sıkıntı yaşanmaz.	Her ürünü vegan beslenmesine uygun değildir. Satın almadan önce içeriği dikkatlice kontrol etmeniz gereklidir.
Pratik bir şekilde depolanıp, tüketilebilir.	Genel anlamda ürün fiyatları piyasanın üzerindedir.

5.Naturiga

• Genel Ürün İçerikleri
  • Ürünleri özellikle katkı maddelerinden ve kimyasallardan sakınılarak hazırlanıyor.
  • Tüm ürünlerinde doğal besinlerden yararlanmaya çalışıyorlar. 
  • Tüm ürünleri %100 vegan beslenmesine uygundur.
• Kullanıcı Değerlendirmeleri
  • Genellikle fiyatlarının yüksek bulunduğunu görebiliyoruz. 
  • Kimi kullanıcılar ürünlerinden memnun iken kimi kullanıcılar tatlarını tuhaf bulabiliyor. 

Avantajlar	Dezavantajlar
Temelde bu markanın çıkışı mama üretiminden olduğu için toz karışımlarına güvenilebilir.	Toz karışımlar, yeni bir tat olduğu için herkesin damak zevkine uymayabilir.
Besin mayası, B12 vitamin takviyesi bulunan toz karışımlar gibi ürünler sunarak Vegan beslenmesinde peynir gibi eksik gıdaların yerine alternatifler sunar.	Her şehirde özellikle toz karışımlarına ulaşmak mümkün olmayabilir.
	Genellikle online platformlarda veya web sitesinden temin ediliyor.
	Fiyatları genel olarak pahalıdır.

6.Fropie

• Genel Ürün İçerikleri
  • En az züber, fellas kadar iyi ve temiz içeriklere sahip güzel bir markadır. 
  • Benim de içeriğine güvendiğim ve aynı zamanda danışanlarıma ara öğün olarak da tavsiye ettiğim barlara sahiptir. 
  • %100 vegan formülleri bulunuyor.
• Kullanıcı Değerlendirmeleri
  • Danışanlarımdan da aldığım dönüşler doğrultusunda kimilerinin damak zevkine uyabiliyorken kimilerinin damak zevkine maalesef uymuyor. 
  • Bu sebeple ürünleri temiz içerik olduğundan dolayı denemenizde bir sakınca görmüyorum. 
  • Fiyatını yüksek bulan pek çok kullanıcı olabiliyor. Bu noktada indirimlere dikkat etmek gerekebilir. 

Avantajlar	Dezavantajlar
Yerli bir marka, probiyotik ve fonksiyonel gıdalar sunuyor.	Temiz içeriği ve katkı madde eklemediklerinden dolayı her damak zevkine hitap etmiyor.
İçindeki ürünlerin oranları gayet iyi seviyededir. (Örneğin fıstık ezmesinde %99.8 oranında fıstık bulunuyor)	Aynı zamanda şeker ilavesi olmayan içeriklerinde de (örneğin barlarında) yapılar fazla katı ve sert bulunabiliyor.
Bulunması oldukça kolaydır. Marketlerde ve bakkallardan da temin edilebilir.
Online platformların birçoğunda ürünleri rahatlıkla bulunabilir.

7.Alpro

• Ürünlerin Genel İçeriği
  • %100 vegan içeriğe sahiptir. 
  • Bazı ürünlerinde glutensiz olduğu yazılsa da glutensiz ibaresini almamıştır. Bu çölyak hastaları için risk teşkil edebilir.
  • Alerjisi olanlar için de bazı sert kabuklu kuruyemişler bulunabilir. 
  • Katkı olarak B12 gibi hayvansal ürünlerden elde edilen vitaminler eklenmiştir. Ayçiçeği gibi eklenti yağlar ve kimyasallar da bulunabiliyor. 
• Kullanıcı Değerlendirmeleri
  • Genellikle deneyenler lezzet olarak memnundur. 
  • Birçok e-ticaret sitesinde yaygın olarak bulunuyor. Bu sebeple kullananların puanlarının da yüksek olduğunu görebiliyoruz. Bu da markanın ürünlerinin güvenilir olduğu yorumunu yaptırabiliyor. 

Avantajlar	Dezavantajlar
Geniş süt alternatifleri bulunuyor.	Fiyatı hayvansal kaynaklı sütlere kıyasla oldukça pahalı bulunabiliyor.
Kullanım kolaylığı sağlıyor.	Bazı süt çeşitlerinin tadı herkesin damak tadına uymayabiliyor.
Büyük marketlerden ve internetten de kolayca temin edilebiliyor.

8.Rawsome

• Ürünlerin Genel İçeriği
  • Genel içerikleri itibariyle katkı maddesi bulunmayan. Doğal ve temiz içerikler karşımıza çıkıyor.
  • Genellikle çiğ kuruyemişler yer aldığından dolayı alerjen uyarıları dikkat edilmelidir.
  • Genel olarak içeriklerinde ilave şeker kullanılmadığını görüyoruz. 
• Kullanıcıların Değerlendirmeleri
  • Tüketiciler, genel olarak ürünlerini beğeniyor. 
  • Çeşitli tatlar daha fazla kişiye hitap ediyor. 
  • Bazı kullanıcılar ürünlerin pahalı geldiğini de belirtir.

Avantajlar	Dezavantajlar
Genel olarak ürünlerinin temiz içeriğe sahip olması nedeni ile gönül rahatlığı ile kahvaltıda granolalarını, ara öğünde barlarını tüketebilirsiniz.	Genellikle Macrocenter, Metro gibi büyük marketlerde bulunuyor olması.
Yüksek protein ayarlamasına sahip olan barları da tercih ederek vücudunuzun ihtiyacı olan proteini dengeleyebilirsiniz.	Fiyatlarının normale kıyasla yüksek bulunması.
Fiyatları pahalı gelenler için online satışlarında kampanyalar ve indirimler de bulunuyor.

9.TheLifeCo

• Kullanıcı Değerlendirmeleri
  • Bazı ürün çeşitlerinde (örneğin: Organik Psyllium – Karnıyarık Otu Limonlu Ve Çilekli İçeceğinde) yan etkiler meydana gelen yorumlar mevcuttur.
  • Chia tohumu gibi ürün çeşitlerini genellikle tüketiciler rahatlıkla temin edebildiğinden ve kullanabildiğinden bahsediyor. 
  • Ancak bazı kullanıcılar, internetten satın aldıkları ürünlerinde sorunlar yaşadıklarını da dile getiriyor. 
• Ürünlerin Genel İçeriği
  • %100 temiz içeriklere sahip değildir.
  • Birçok ürününde kimyasal tatlandırıcı madde bulunuyor. 
  • Ancak doğal besinleri kullanarak hazırladıkları birçok ürünleri de bulunuyor.
  • Detoks adı altında satılan ürünlerin toksik etkileri nedeni ile sağlığınızı riske atacak içeriğe sahiptir. Özellikle “detoks” yazan ürünlerini tüketmemelisiniz. 

Avantajlar	Dezavantajlar
Vegan beslenmesinde bulunması zor olan ürünleri sunabiliyorlar.	Ürün güvenilirliği açısından tartışmalıdır.
Yalnızca gıda ürünleri ile değil aynı zamanda kozmetik ürünleri de bu markadan temin edebilirsiniz.	Fiyatları genel anlamda pahalı bulunabiliyor.
	Kimi ürünlerinin tatlarını ve paketlemelerini kullanıcılar beğenmeyebiliyor.
	Bu durum özellikle saklanması zor ürünler haline getirebiliyor.

• Trendyol Yorumları:

10.Rice Up

• Ürünlerin Genel İçeriği
  • Genel olarak ürünlerinin içeriği çok kimyasal içermiyor. Ancak katkı maddelerinin %100 bulunmadığını söylemek çok mümkün değil.
  • Her ürünü için tadının iyi olabileceğini söylemek de mümkün değildir. 
  • Genel olarak ürünlerinin içeriğinin vegan beslenmesine uygun olduğunu söyleyebiliriz. 
• Kullanıcı Değerlendirmeleri
  • Genel olarak deneyenlerin ürünlerin tatlarından memnun kalıyor.
  • Tüketiciler çoğu ürünün fiyatını yüksek bulabiliyor.
• Tüketici Trendyol Yorumları:

Avantajlar	Dezavantajlar
Ekmek alternatifi gibi daha temiz içeriğe sahip pirinç patlakları kullanabilir.	Her markette bulabilmek mümkün olmayabilir.
Besin çeşitliliği yaratmak konusunda destek olabilir.	Tatları her damak zevkine hitap etmeyebilir.
	Ürünlerinin fiyatları genel anlamda pahalı gelebilir.

Vegan ve Vejetaryen Ürünler Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

1. Vegan ürünler her zaman daha sağlıklı mı?
   • Hayır, “vegan” etiketi işlenmiş yağlar, katkı maddeleri veya yüksek şeker içermeyeceği anlamına gelmez. Etiket okumak ve içeriklere dikkat etmek önemlidir.
2. Bitkisel sütlerin kalsiyum ve protein değeri yeterli mi?
   • Bazı markalar ek kalsiyum ve vitaminlerle zenginleştirebiliyor. Yine de hayvansal süte kıyasla genelde daha düşük protein içerebilir. İhtiyaçlarınızı diyetisyen veya doktorunuzla değerlendirin.
3. Vegan peynirler normal peynire ne kadar benziyor?
   • Çoğu ürün hindistan cevizi yağı, nişasta, çeşitli aromalar içerir; tam olarak süt peyniri tadını yakalamak zor. Farklı markalar farklı tat/doku sunar, deneyerek keşfetmek lazım.
4. Evde kendi vegan ürünlerimi yapabilir miyim?
   • Evet! Nohut veya mercimek köftesi, ev yapımı falafel, badem sütü, kaju peyniri gibi tariflerle daha ekonomik ve katkısız ürünlere ulaşmak mümkün.
5. Bu markalar her şehirde bulunuyor mu?
   • Listelediğimiz markalar genel olarak en yaygın olanlar. Küçük yerleşim yerlerinde bile çoğunlukla büyük zincir marketlerde veya online siparişle ulaşabilirsiniz.

Günümüzde vegan ve vejetaryen beslenmeye uygun ürünler yelpazesi hızla genişliyor. Market raflarında artık bitkisel sütlerden çiğ atıştırmalıklara, proteini yüksek barlardan pirinç patlağına kadar pek çok seçenek var. Bu yazıda ele aldığımız 10 marka, Türkiye’nin dört bir yanında en çok tercih edilen ve görece yaygın bulunan markalar. Hangi ürünü seçeceğinize karar verirken etiket bilgilerini incelemeyi, damak tadınızı ve bütçenizi göz önünde bulundurmayı unutmayın.

Dilerim bu rehber, bitkisel beslenme yolculuğunuzda size ışık tutar. Herhangi bir sorunuz ya da vegan ve vejetaryen ürünler hakkında paylaşmak istediğiniz deneyimleriniz varsa yorumlarda belirtebilirsiniz. Ayrıca bu beslenme çeşidinde ek vitamin ve mineral takviyelerine ihtiyacınız varsa buraya tıklayarak inceleme yazımıza da göz atabilirsiniz.